16.2.6 นโยบายด้านเสรีภาพทางวิชาการ มีนโยบายสนับสนุนเสรีภาพทางวิชาการ (เสรีภาพในการเลือกหัวข้อหรือสาขาการวิจัย และจัดการเรียนการสอนต่อสาธารณะในประเด็นที่เกี่ยวข้องกับสาขาวิจัยของตน)


มหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ให้ความสำคัญกับการส่งเสริมและคุ้มครองเสรีภาพทางวิชาการ ซึ่งเป็นรากฐานสำคัญของการจัดการศึกษา การวิจัย และการพัฒนาองค์ความรู้อย่างมีคุณภาพและยั่งยืน มหาวิทยาลัยตระหนักถึงสิทธิและเสรีภาพของบุคลากรทางวิชาการในการเลือกหัวข้อหรือสาขาการวิจัยตามความสนใจและความเชี่ยวชาญของตนรวมถึงเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็น การเผยแพร่ผลงานทางวิชาการ และการจัดการเรียนการสอนต่อสาธารณะในประเด็นที่เกี่ยวข้องกับสาขาวิชาของตนทั้งนี้ การดำเนินงานดังกล่าวอยู่ภายใต้กรอบกฎหมาย หลักจริยธรรมทางวิชาการ และความรับผิดชอบต่อสังคม เพื่อให้การใช้เสรีภาพเป็นไปอย่างเหมาะสมและเคารพสิทธิของผู้อื่น


มหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ เป็นสถาบันอุดมศึกษาที่อยู่ภายใต้การกำกับดูแลของกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) ได้มีการนำราชกิจานุเบกษา เมื่อ 20 ธันวาคม 2564เรื่องแนวปฏิบัติตามหลักความรับผิดชอบต่อสังคม หลักเสรีภาพทางวิชาการ หลักความเป็นอิสระ และหลักความเสมอภาคมาใช้เป็นกรอบในการดำเนินงาน โดยเฉพาะการส่งเสริมและคุ้มครองเสรีภาพทางวิชาการของบุคลากรและนักศึกษา แนวปฏิบัติดังกล่าวเป็นพื้นฐานสำคัญในการกำหนดทิศทางการบริหารจัดการด้านวิชาการให้สอดคล้องกับหลักธรรมาภิบาลและมาตรฐานการอุดมศึกษา และในปีพ.ศ. 2568 มหาวิทยาลัยอยู่ระหว่างดำเนินการจัดทำ (ร่าง) ประกาศมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ เรื่อง นโยบายส่งเสริมและคุ้มครองเสรีภาพทางวิชาการ ซึ่งมีเนื้อหาเกี่ยวกับการส่งเสริม สนับสนุน และคุ้มครองเสรีภาพทางวิชาการของคณาจารย์ ทั้งอาจารย์อาวุโส อาจารย์รุ่นกลาง อาจารย์รุ่นใหม่ บุคลากร และนักศึกษาอย่างเสมอภาคและไม่เลือกปฏิบัติ ในการแสวงหาความรู้ การเรียนการสอน การวิจัย การสร้างสรรค์ผลงานและนวัตกรรม การบริการวิชาการ การแสดงความคิดเห็น การอภิปราย และการเผยแพร่ผลงานทางวิชาการโดยปราศจากการแทรกแซง หรือการจำกัดเสรีภาพโดยมิชอบด้วยกฎหมายหรือไม่เป็นธรรม ทั้งทางตรงและทางอ้อม นอกจากนี้ มหาวิทยาลัยให้ความสำคัญกับการสร้างสภาพแวดล้อมทางวิชาการที่เปิดกว้าง ส่งเสริมการอภิปรายอย่างสร้างสรรค์ และเคารพความหลากหลายทางความคิด
การดำเนินงานยังมุ่งป้องกันการแทรกแซงที่ไม่เหมาะสมต่อการปฏิบัติหน้าที่ทางวิชาการ และสนับสนุนให้บุคลากรสามารถดำเนินงานตามความเชี่ยวชาญโดยปราศจากข้อจำกัดที่ไม่เป็นธรรม ทั้งนี้ การใช้เสรีภาพทางวิชาการต้องควบคู่กับความรับผิดชอบต่อสังคม การเคารพหลักสิทธิมนุษยชน และการปฏิบัติตามกฎหมายที่เกี่ยวข้อง มหาวิทยาลัยจะดำเนินการพัฒนากลไกสนับสนุนและกำกับดูแลการใช้เสรีภาพทางวิชาการให้มีความโปร่งใส เป็นธรรม และสามารถตรวจสอบได้พร้อมทั้งส่งเสริมการสื่อสารนโยบายและสร้างความเข้าใจแก่บุคลากรและผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย เพื่อให้สามารถนำหลักการดังกล่าวไปสู่การปฏิบัติได้อย่างเป็นรูปธรรม การดำเนินงานนี้สอดคล้องกับตัวชี้วัด SDG 16.2.6 ซึ่งมุ่งสะท้อนการมีนโยบายสนับสนุนเสรีภาพทางวิชาการ โดยมหาวิทยาลัยจะพัฒนากรอบนโยบายและหลักฐานการดำเนินงานอย่างต่อเนื่องเพื่อยกระดับมาตรฐานธรรมาภิบาลและความเป็นอิสระทางวิชาการ โดยสามารถอ่านรายละเอียดที่เกี่ยวข้องได้ดังนี้

  1. แนวทางปฏิบัติในการใช้เสรีภาพทางวิชาการของคณาจารย์ในการเรียน การสอน การวิจัย ตามราชกิจจานุเบกษา เรื่องแนวปฏิบัติตามหลักความรับผิดชอบต่อสังคม หลักเสรีภาพทางวิชาการ หลักความเป็นอิสระ และหลักความเสมอภาคตามราชกิจานุเบกษา เมื่อ 20 ธันวาคม 2564
    https://www.pnu.ac.th/wp-content/uploads/2026/11/แนวปฏิบัติตามหลักความรับผิดชอบต่อสังคม.pdf
  2. (ร่าง) ประกาศมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์ เรื่อง นโยบายส่งเสริมและคุ้มครองเสรีภาพทางวิชาการ
    https://www.pnu.ac.th/wp-content/uploads/2026/11/16.2.6.-2ขอความเห็นต่อร่าง-ประกาศฯ.pdf